Porady

Od kilku miesięcy w Smolcu pod Wrocławiem można zwiedzać modelowy dom pasywny wykonany według projektu biura Lipińscy Domy i opatrzony Certyfikatem Instytutu Domów Pasywnych w Darmstadt (jako pierwszy obiekt w Europie Środkowo-Wschodniej). Wszystkim, którzy nie mieli okazji przekonać się o jego zaletach „na żywo”, proponujemy zapoznanie się z najważniejszymi charakterystykami tego nowoczesnego i funkcjonalnego budynku.



Idea budownictwa pasywnego sięga końca lat 80. XX wieku. Wtedy to, poszukując rozwiązań, które radykalnie ograniczą ilość energii niezbędnej do ogrzewania budynków, dwóch naukowców – dr Wolfgang Felst z niemieckiego Instytutu Mieszkalnictwa i Środowiska oraz prof. Bo Adamson z Uniwersytetu Lund w Szwecji – opracowało koncepcję domu, który będzie wstanie obyć się niemal zupełnie bez ogrzewania. Uznali oni, że pasywne, czyli istniejące niezależnie, źródła energii, takie jak urządzenia gospodarstwa domowego, energia słoneczna, ludzkie ciała czy wreszcie ciepło odzyskiwane z powietrza, przy odpowiednim zaprojektowaniu całego systemu, z powodzeniem wystarczą, by pokryć zapotrzebowanie budynku na ciepło.

Teoria znalazła zastosowanie w praktyce w kilka lat później. W roku w 1992 w Darmstadt (Niemcy) stanął pierwszy na świecie dom pasywny. Od tego czasu budownictwo energooszczędne zdobyło wielu zwolenników na całym świecie (liczba nowych budynków pasywnych wzrosła lawinowo przede wszystkim na początku nowego tysiąclecia), a technologia, zgodnie z którą wzniesiono prototypowy obiekt, znacząco się rozwinęła. Przykładem jej zastosowania w najnowocześniejszym wydaniu jest właśnie m.in. dom pasywny, który oglądać można pod Wrocławiem.


Jak działa dom pasywny?

Wszystko opiera się na wykorzystaniu wzajemnych relacji start i zysków ciepła w budynku. Konstrukcja jest zorientowana na wykorzystanie maksimum możliwości pozyskiwania ciepła poprzez zyski wewnętrzne (ciepło ludzi, zwierząt, urządzeń gospodarstwa domowego itp.), pasywne pozyskiwanie energii słonecznej poprzez przeszklenia południowych fasad oraz odzysk ciepła z wentylacji poprzez zastosowanie wymienników w instalacjach. Analogicznie równie ważne jest redukowanie strat, co uzyskuje się poprzez wybitnie szczelną izolację cieplną i kompaktową formę domu.

Wychodząc z tych założeń, standard domu pasywnego uzyskuje się po zastosowaniu kilku niezbędnych systemów instalacji oraz spełnieniu istotnych warunków dotyczących samej architektury budynku. Nowoczesne rozwiązania technologiczne, jak baterie słoneczne, wymienniki ciepła czy rozbudowane układy wentylacyjne z odzyskiem ciepła skutecznie podwyższają parametry cieplne i klimatyczne domu. Do budowy stosuje się także materiały o bardzo wysokiej jakości i doskonałych współczynnikach przenikania ciepła. Dotyczy to zarówno materiałów konstrukcyjnych i izolacyjnych, jak i przeszkleń, stolarki oraz elementów ocieplenia dachu.

Standardy domu pasywnego wymagają, aby współczynnik przenikania ścian zewnętrznych nie przekraczał 0,15 W/m²K, a konstrukcja była wolna od mostków termicznych. Współczynnik przenikania ciepła przez okna powinien być mniejszy niż 0,8 W/m²K (dotyczy to całego okna: szyb i ramy).

Szczególne wymagania dotyczą również bryły budynku, która ze względu na założenia energetyczne powinna być zwarta i kompaktowa. Niezmiernie istotnym elementem domu pasywnego jest wielkość i rozmieszczenie otworów okiennych, które od strony południowej powinny być jak największe, a od północnej zminimalizowane. Temu układowi podporządkowana jest lokalizacja pomieszczeń wewnątrz domu. W kształtowaniu funkcji preferuje się otwarte wnętrza ułatwiające wentylację.


Najlepsze marki

Propozycja dostępna w biurze Lipiński Domy (projekt pod nazwą Dom Pasywny 1) spełnia najbardziej aktualne standardy budownictwa pasywnego, czego dowodem jest choćby fakt, że przyznano mu Certyfikat Instytutu Domów Pasywnych (PHI).

Przy jego realizacji zadbano o to, by poszczególne elementy konstrukcji posiadały najwyższą jakość, dlatego wykorzystano rozwiązania dostarczane przez producentów cieszących cię najlepszą renomą:


Ściany zewnętrzne
- ściana dwuwarstwowa z keramzytobetonu grubości 45 cm (15 cm keramzytobeton + 30 cm styropian „Termolambda” firmy Termoorganika) o współczynniku U0 = 0,1 W/m²K;
- ściany zewnętrzne i wewnętrzne nośne, stawiane na płycie żelbetowej, izolowanej od muru fundamentowego warstwą cokołowych pustaków izolacyjnych „Isomur” firmy Jordhal & Pfeifer;

Ściany wewnętrzne
- nośne z keramzytobetonu grubości 25 cm;
- działowe szkieletowe okładane płytami włóknowo-gipsowymi Fermacell;

Stropy
- gęstożebrowe Porotherm;

Schody
- drewniane;

Elewacje
- tynki akrylowe;
- podmurówki z okładziny, np. klinkierowej;

Pokrycie dachowe
- dachówka cementowa, np. Braas lub ceramiczna RuppCeramika;

Instalacje
- grzewcza i przygotowania ciepłej wody użytkowej: elektryczna przy zastosowaniu zintegrowanego kompaktowego urządzenia Vitotres (pompa ciepła typu powietrze-powietrze, centrala rekuperacyjna i zasobnik wody użytkowej podgrzewanej kolektorem słonecznym i elektrycznie) oraz kolektorów słonecznych „Vitosol 300” firmy Viessmann;
- instalacje c. o. z zastosowaniem systemów Purmo;
- instalacja wentylacji mechanicznej z rekuperacją z zastosowaniem rozwiązań firmy Viessman i orurowania oraz dysz firmy Dospel;
-  gruntowy wymiennik ciepła AWADUKT Thermo REHAU.

Izolacje termiczne
- izolacje ścian ze styropianu „Thermolambda” firmy Termoorganika (grubości 30 cm);
- płyty żelbetowej ze styropianu „EPS100” firmy Termoorganika (grubości 30 cm);
- dachu ze styropianu “Termo-K” grubości 20 cm, “Termolambda” grubości 10 cm firmy Termoorganika oraz dachowych paneli styropianowych, przygotowanych pod krycie dachówką (firmy Thermomur);

Kominy
- nie stosuje się;

Stolarka okienna i drzwiowa zewnętrzna
- okna i drzwi PCV “Clima-Design” z atestem do domów pasywnych firmy REHAU o współczynniku U0 = 0,6 W/m²K dla szyby i U0 = 0,71 W/m²K dla ramy.